PROJE

Konum

Gerçin Höyük`ün konumu.

Gerçin Höyük, içinden Karasu Çayı’nın geçtiği ovanın kuzey ucunda, Zincirli’nin 7 km, Gaziantep ilinin İslahiye ilçe merkezinin 20 km kuzeyinde bulunmaktadır. Yalnızca 10-20 km genişliğindeki ova, batıda Nur Dağları’nın (Amanos Dağları) sarp kayalıklarıyla, doğuda ise daha az rakımlı Kurt Dağı ile çevrelenmiştir.

Höyük

Gerçin Höyük, yapay bir yükselti olmayıp, kuzeyinde yaklaşık daire şeklinde bir tepeyi, güneyinde ise uzunca ve oval bir tepeyi içeren doğal bir kayalık oluşumudur.

Höyükün topografik plani. (© Gerçin Höyük Projesi, N. Peek)

Kuzey tepesi, en yüksek noktasında ovadan yaklaşık 70 m, güney tepesi ise 60 m yüksekliktedir. Bu iki tepeyi, ovadan sadece 20 m yükseklikte bulunan bir çöküntü alanı ayırmaktadır. Bu çift tepelerin toplam uzunluğu 1060 m olup, en geniş noktasında güney tepesinin genişliği 440 metreyi bulmaktadır.

Yamaçları oldukça sarp olmakla birlikte, sadece güney tepesinin doğu tarafında ve çöküntü kısmında eğim biraz azalmaktadır.Doğal kayalıklar her iki tepenin zirvelerine kadar devam etmektedir. Buna karşın, güney tepesinde ovadan yaklaşık 40 m yükseklikten itibaren yapay katmanlaşmanın başlamakta olduğu ve kuzey tepesinin zirvesindeki tamamen yassılaştırılmış düzlüğün insan kaynaklı olduğu rahatlıkla söylenebilir.

Kaçak Kazılar

Son yıllarda sayıları kaygı verici şekilde artan kaçak kazılar neticesinde meydana gelmiş çukur ve hendeklerde, burada açığa çıkmış bulunan kültür tabakalarının derinlikleri görülebilmektedir. Tespit edildiği üzere, kaçak kazılar, hem Kuzey hem de Güney tepelerinde bazen büyük bazen küçük çukur ve hendeklerle üç metre derinliğe kadar varmaktadır. Hatta bir seferinde, kayalığın içerisinde oldukça derin bir tünel açma teşebbüsüne girildiği görülmüştür. Kaçak kazıların geride bıraktığı döküntü ve moloz artıklarının içerisinde, çok sayıda atık kalıntılarıyla (çanak çömlek ve hayvan kemikleri) birlikte kesme taş duvar yapı kalıntıları gözlemlenmektedir. Yüzeyin altında ayrıca sıra ortostatlar ve çukur duvarlarının profillerinde kerpiç duvarlar ve döküntüler görülebilmektedir.

Höyükteki kaçak kazılar. (© Gerçin Höyük Projesi)

 

Bu antik mimariye dair çok açık izlerin yanında, bu izlerle karıştırılmaması gereken, kaçak kazı çukurlarının kenarlarına ve çevrelerine yerleştirilen modern istinat duvarları, burada yapılmış kaçak kazıların ölçeğini gözler önüne sermektedir. Bunun yanında, güney tepesinde, höyüğün içerisinde mezar odaları arama amaçlı olmasından şüphelendiğimiz uzun bir hendekle tünel bağlantısı oluşturulduğu görülmüştür. Tüm bu kaçak kazılar, bu son derece ciddi durumun arkeolojik kazılarla önüne geçilmesi gereğini göstermenin yanı sıra, yüzeyin hemen altında başlayan kısmen iyi durumdaki yapı tabakalarının varlığına dair de oldukça net göstergeler sunmaktadır.

Her iki tepenin bugünkü topografik durumu ve kaçak kazıların bıraktığı izler göz önüne alındığında, iki adet potansiyel yerleşim bölgesi ve dolayısıyla arkeolojik çalışma alanı belli bir kesinlikle belirlenmiştir: Kuzey tepesinin düz zirvesinde, yaklaşık 2,2 hektarlık toplam alana sahip Alan A; Güney tepesinin her yöne doğru hafif eğimli yüzeyinde, yaklaşık 8,8 hektarlık toplam alana sahip Alan B. Bunlara ek olarak, üçüncü bir olası çalışma alanınin, doğu yamacında, Koldewey tarafından 1894 yılında belgelenen ve hâlâ kalıntılarının izleri yer yer gözlemlenebilen 965 m uzunluğundaki antik duvar boyunca açılması düşünülmektedir.

Höyükteki kaçak kazılmış tünel. (© Gerçin Höyük Projesi)

Comments are closed